Robert Kowal
Nic nie jest tutaj przypadkowe. Wszystko ma swoje przeznaczenie i swój cel. Miejsce jest otwarte dla zwiedzających, ale rzadko odwiedzane, bo brak mu promocji, na które może liczyć na przykład stary cmentarz ewangelicki przy ul. Frycza-Modrzewskiego. Mało kto o nim wie. Gospodarze są bardzo otwarci, więc korzystamy z ich uprzejmości, wchodząc do kaplicy, gdzie żegnano wielkich mieszczan, w tym najbogatszych przemysłowców.
W cyklu „Piękne strony Bielska-Białej” przedstawiamy charakterystyczne miejsca w mieście, które wyróżniają się unikatową architekturą, mają bogatą historię czy są obiektem nostalgicznych wspomnień wielu pokoleń bielszczan. W niedzielny poranek wybraliśmy się na wycieczkę z cyklu Historyczne szlaki Bielska-Białej, organizowanego przez Stowarzyszenie Olszówka.
Odwiedziliśmy miejsca, które na co dzień mijamy bez chwili refleksji. To zabytki służące nam do dzisiaj, które kryją tajemnice znanych architektów, budowniczych i przedsiębiorców tworzących wielkość Bielska.
Przemawiają do współczesnych
Jednym z nich jest Nowy Cmentarz Ewangelicki w Bielsku-Białej został otwarty w 1911 roku na peryferiach miasta, za północną obwodnicą. Autorem projektu nekropolii był wiedeński architekt Hans Mayr. Ten sam, który zaprojektował kompleks mieszkalny Komunalnej Kasy Oszczędności w Bielsku, secesyjny kompleks mieszkalno-biurowy z pasażem handlowym przy ul. Przechód Schodowy.
Po wejściu przez bramę przy ul. Listopadowej rzuca się w oczy prostokątny dziedziniec otoczony murem arkadowym, gdzie znajduje się kompleks budynków z kaplicą cmentarną o architekturze późnobarokowej z elementami secesji. Nasz przewodnik, Przemysław Czernek zwraca uwagę na zachowane do dziś elementy architektury i detale: oryginalne oświetlenie, witraże o funkcji symbolicznej, ławki, posadzkę czy zdobienia z masy perłowej.
– Zachęcam do spaceru w pogodne dni i obejrzenia znakomicie zachowanych niektórych nagrobków na terenie cmentarza. Jest to doskonałe miejsce do refleksji na temat życia, ogólnej kontemplacji o przemijaniu. Architektura i detale przemawiają do współczesnych – nie wątpi przewodnik.
Groby ważnych bielszczan
Na Nowym Cmentarzu Ewangelickim znajdują się groby wielu ważnych bielszczan, w tym burmistrza Karola Steffana seniora, wszystkich pastorów bielskich po 1911 roku, artystki operowej Felicji Kaszowskiej-Krotowskiej oraz fabrykantów, m.in. Moritza Bartelmussa, Karola Büttnera seniora, Karola Gepperta, Moritza Graubnera, Gustawa Josephy’ego juniora, Gustawa Molendy, Georga Schwabego, Rudolfa Twerdy’ego i Karola Zipsera.
Cmentarz jest nadal czynny, co oznacza, że odbywają się na nim pochówki, a w kaplicy nabożeństwa żałobne.
Robert Kowal
Film: Lech Fedyszyn
W kolejnych publikacjach powrócimy do szczególnych miejsc odwiedzonych podczas wycieczki po bielskiej modernie.
10
0
0 komentarzy