Olbrzymie zmiany w centrum Bielska-Białej. Po wyburzeniach w tym miejscu stanęła znana galeria handlowa ZDJĘCIA

„Finex”, „Bewelana”, „Weldoro” – kto jeszcze pamięta te nazwy? Podobnych można wymienić przynajmniej tuzin. Stolica Podbeskidzia do niedawna włókiennictwem stała. W mieście działało kilkanaście zakładów włókienniczych, dających zatrudnienie tysiącom mieszkańcom całego regionu. Po latach większość pofabrycznych zabudowań wyburzono albo służą innym celom. Podobny los spotkał również rejon, gdzie dziś stoi znana galeria handlowa. Poznajecie to miejsce?

Włókiennictwo kwitło przez ponad stulecie, dzięki czemu miasto nad Białą nazywano polskim Manchesterem. Określenie „bielska wełna”, będące gwarancją najwyższej jakości, znane było na całym świecie. Bielskie fabryki słynęły z produkcji doskonałych tkanin wełnianych i to na długo przed tym, gdy w Bielsku-Białej rozpoczęto produkcję „malucha”, z którym miasto jest obecnie najczęściej kojarzone.

Ulica Kosmonautów na pamiątkę

Nie bez powodu w 1963 roku do Bielska-Białej przyjechała Walentina Tierieszkowa, która jako pierwsza kobieta na świecie poleciała w kosmos. Cztery miesiące po tym historycznym locie spotkała się z bielskimi włókniarkami. Sama była włókniarką zanim została kosmonautką. Wizyta nie skończyła się na oficjalnych odwiedzinach w zakładach pracy. Zdobywczyni kosmosu spotkała się przed bielskim zamkiem z tłumnie przybyłymi mieszkańcami miasta. Dla uczczenia tamtego wydarzenia przez długie lata ulica Wzgórze nosiła nazwę Kosmonautów.

Zmiany ustrojowo-ekonomiczne z początku lat 90. ub. stulecia zapoczątkowały upadek bielskiego włókiennictwa. W obliczu głębokiej transformacji gospodarczej, jaką w tamtym czasie przechodził nasz kraj, próby ratowania „bielskiej wełny” na niewiele się zdały. Do dziś z dawnej włókienniczej potęgi niemal nic nie pozostało. Większość pofabrycznych zabudowań wyburzono albo służą innym celom.

Tak zmieniało się miasto

Podobny los spotkał dawne zakłady włókiennicze Finex, a ściślej Zakłady Przemysłu Wełnianego „Finex”, które działały w centrum miasta (zdjęcie archiwalne) jeszcze w latach 90., choć w tamtym czasie większość produkcji została przeniesiona do nowego zakładu przy ul. Leszczyńskiej. Obecnie ten położony nad rzeką rejon miasta kojarzy się Bielszczanom (i nie tylko) z funkcją handlową (zdjęcie współczesne).

Oba zdjęcia dobrze ilustrują, jak w ciągu ostatnich trzydziestu kilku lat zmieniły się zarówno nasz kraj, jak i samo miasto.

Tekst i zdjęcia: Marcin Płużek

5

0